Loa sub bị ù, rền, nổ lụp bụp, mất nguồn: Cách sửa tại nhà

Khi đã sử dụng một thời gian, nhiều người chơi sẽ gặp phải sự cố loa sub bị rền, ù tiếng phát tiếng nổ lụp bụp hay thậm chí mất nguồn hoàn toàn. Phần lớn các sự cố trên đều xuất phát từ những lỗi sai cơ bản trong sử dụng như vị trí đặt loa, dây kết nối, nguồn điện chưa ổn định. Bài viết sau đây sẽ tìm hiểu từng lỗi thường gặp trên loa sub, nguyên nhân và cách khác phục chi tiết.

Cách sửa loa sub bị ù, rền tiếng chi tiết

Loa sub phát ra tiếng ù ù hoặc dội âm, nặng tiếng ở cuối phòng là lỗi thường xuyên phổ biến. Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng này.

Nguyên nhân loa sub bị ù và rền tiếng

Sau đây là 7 lý do thường gặp khiến loa sub bị rền, ù tiếng:

1. Vị trí đặt loa sát tường, góc phòng:

Đây là nguyên nhân phổ biến nhất dẫn tới loa sub điện bị ù, thường xảy ra ở phòng khách, phòng karaoke, nơi có diện tích nhỏ. Người chơi thường đặt loa trong góc nhằm tiết kiệm diện tích. Khi đó sóng âm trầm sẽ dội ngược liên tục, gây ra hiện tượng bass cộng hưởng, nặng tiếng, thậm chí là cảm giác rung lắc khó chịu.

2. Sai pha giữa loa sub và loa chính:

Khi loa sub và loa chính không đồng pha, dải bass có thể xuất hiện hiện tượng triệt tiêu hoặc chồng lấn bất thường. Kết quả là tiếng trầm lúc yếu, lúc rền, nghe không đều trong phòng.

3. Dây tín hiệu bị nhiễu:

Dây RCA hoặc dây tín hiệu chất lượng kém cũng là nguyên nhân khiến loa sub xuất hiện tiếng ù nền, nhất là khi chưa mở nhạc.

4. Lỗi tiếp địa (ground loop):

Đây là lỗi khá phổ biến với loa sub điện. Khi ampli, receiver và sub dùng các ổ điện khác nhau hoặc chênh lệch mass, hệ thống có thể phát tiếng ù 50/60Hz liên tục.

5. Nguồn điện không sạch hoặc thiết bị khác gây nhiễu:

Nguồn điện thiếu ổn định cũng có thể khiến loa sub hoạt động không ổn định. Những thiết bị như tủ lạnh, máy lạnh, adapter, dimmer đèn hoặc máy tính đặt gần hệ thống âm thanh đều có khả năng tạo nhiễu điện.

6. Thùng loa, ốc vít hoặc linh kiện bên trong bị lỏng:

Nếu tiếng rền đi kèm hiện tượng loa bass bị rung hay lạch cạch nhẹ khi mở bass lớn, rất có thể nguyên nhân đến từ phần cơ học của loa.

7. Củ loa sub đã xuống cấp:

Củ loa sub bị xuống cấp có thể bắt đầu xuất hiện dấu hiệu xuống cấp như gân loa bị chai, nhện loa yếu, coil cọ hoặc màng loa lệch tâm. Khi đó tiếng bass thường không còn chắc và sâu như ban đầu mà chuyển sang ù, méo hoặc rung bất thường.

Cách sửa loa sub bị ù chi tiết

Bước 1: Ngắt toàn bộ hệ thống

Đây là bước rất quan trọng, tắt toàn bộ thiết bị âm thanh và rút nguồn điện để đảm bảo thiết bị an toàn. Sau đó, hãy đảo cực các dây kết nối bằng adapter AC.

Bước 2: Điều chỉnh vị trí loa sub

Bạn nên thử di chuyển loa sub cách tường khoảng 20 – 50cm và tránh đặt ngay góc phòng kín. Hạn chế đặt loa gần gương, cửa kính vì sẽ dễ gây nên cộng hưởng, dẫn tới loa bị rền tiếng.

Bước 3: Kiểm tra dây kết nối

Hãy kiểm tra lại toàn bộ jack cắm, đồng thời thử đổi sang dây tín hiệu khác nếu có điều kiện. Ngoài ra, không nên để dây tín hiệu đi song song quá gần dây điện nguồn 220V.

Bước 4: Đảm bảo nguồn điện ổn định cho loa

Nếu có điều kiện, hãy cắm loa sub với ổ điện riêng biệt, không sử dụng chung với các thiết bị có công suất lớn. Nếu khu vực sử dụng điện áp thường xuyên dao động, bạn có thể dùng thêm ổ lọc nguồn hoặc bộ ổn áp.

Bên cạnh đó, hãy kiểm tra lại hệ thống tiếp địa để tránh hiện trượng ground loop.

Bước 5: Căn chỉnh vang số, cục đẩy đúng kỹ thuật

Nhiều trường hợp loa sub bị rền không phải do loa hỏng mà do chưa chỉnh đúng. Bạn nên giảm gain cục đẩy về khoảng 40 – 50%, đồng thời chỉnh crossover quanh mức 80Hz để bass gọn hơn. Với vang số, không nên boost dải trầm quá mạnh ở vùng 40 – 80Hz vì đây là khu vực rất dễ gây ù trong phòng kín.

Bước 6: Kiểm tra âm thanh của loa sub

Sau khi hoàn thành 5 bước trên, hãy mở thử một vài bản nhạc quen thuộc có tiếng bass rõ để kiểm tra lại. Nên nghe ở cả mức âm lượng nhỏ và lớn để đánh giá xem tiếng ù hoặc rền đã giảm hay chưa.

Nếu loa sub vẫn phát tiếng ù bất thường dù đã kiểm tra dây, nguồn điện và thiết lập âm thanh, lúc này có thể loa đang gặp lỗi mạch công suất hoặc linh kiện bên trong. Khi đó, nên mang loa đến kỹ thuật viên để kiểm tra chuyên sâu hơn thay vì tiếp tục sử dụng ở âm lượng lớn.

Khắc phục loa sub bị nổ lụp bụp từ A – Z

Sau một thời gian sử dụng, loa sub của bạn xuất hiện tiếng nổ “bụp” khi tắt loa, bật loa và khi hoạt động. Tình trạng này bắt nguồn từ đâu?

Nguyên nhân loa sub nổ lụp bụp

1. Dây loa, dây tín hiệu bị lỗi

Đây là một trong những nguyên nhân được bỏ quên nhiều nhất. Dây loa bị chập, jack cắm lỏng, oxy hóa hoặc tiếp xúc kém thường khiến tín hiệu truyền không ổn định, dẫn tới loa sub phát ra tiếng nổ lụp bụp.

2. Nguồn điện không ổn định

Điện áp chập chờn, sụt áp hoặc dùng chung ổ cắm điện với nhiều thiết bị công suất lớn có thể làm ampli và loa sub hoạt động thiếu ổn định. Đây là nguyên nhân khá phổ biến khiến loa phát ra tiếng nổ nhỏ, tiếng bụp hoặc bass bị méo.

3. Chọn ampli/cục đẩy không phù hợp

Ampli quá yếu thường bị méo tín hiệu khi mở lớn. Nếu phối ghép sai công suất và trở kháng trong thời gian dài, sẽ xuất hình tình trang loa sub nổ lụp bụp rồi dẫn tới hư dần.

4. Đánh quá công suất trong thời gian dài

Khi mở âm lượng lớn liên tục, đặc biệt với các bản nhạc bass mạnh, cuộn coil bên trong loa sub sẽ nóng lên nhanh chóng. Lâu ngày có thể dẫn đến cháy coil, lệch coil hoặc phát ra tiếng bụp bất thường trước khi hỏng hoàn toàn.

5. Không dùng limiter hoặc bộ bảo vệ tín hiệu

Với hệ thống lớn như dàn âm thanh hội trường mà không sử dụng limter, tín hiệu tăng đột ngột sẽ đi thảng vào loa sub, làm màng loa đánh quá hành trình và gây ra tiếng nổ.

6. Hỏng dây coil loa hoặc tụ điện bên trong

Sau thời gian dài sử dụng, dây coil có thể bị bong, cháy nhẹ hoặc tụ điện trong mạch sub bị xuống cấp. Khi đó loa thường xuất hiện tiếng bụp ngắt quãng, tiếng rè nhẹ hoặc mất tiếng thất thường.

Cách khắc phục loa sub bị nổ lụp bụp

Bước 1: Kiểm tra lại dây loa, dây tín hiệu

Trước hết, hãy tắt nguồn của thiết bị, sau đó rút toàn bộ dây RCA, jack kết nối của cục đẩy/ampli cho tới loa sub. Sử dụng cồn vệ sinh hoặc dung dịch vệ sinh thiết bị điện tử chuyên dụng để làm sạch đầu cắm. Sau đó, cắm lại các đầu nối để kiểm tra hiện tượng loa sub bị nổ lụp bụp còn không.

Đồng thời, sử dụng dây tín hiệu mới khác để xác nhận nguyên nhân có phải do dây hay không?

Bước 2: Đổi sang nguồn điện ổn định hơn

Nguồn điện chập chờn là nguyên nhân khá phổ biến khiến loa sub bị nổ lụp bụp. Hãy thử cắm loa và ampli vào một ổ điện khác, ưu tiên ổ cắm riêng cho mỗi thiết bị, không dùng chung với nhiều thiết bị công suất lớn.

Nếu khu vực sử dụng thường xuyên bị sụt áp hoặc điện không ổn định, cần bổ sung ổn áp cho hệ thống điện.

Bước 3: Giảm âm lượng

Khi loa sub bị nổ lụp bụp, không nên tiếp tục mở âm lượng lớn. Hãy giảm volume tổng, volume sub và các mức bass boost xuống mức vừa phải rồi kiểm tra lại. Nếu tiếng nổ biến mất sau khi giảm âm lượng, rất có thể hệ thống đang bị quá tải hoặc tín hiệu đầu vào đang bị méo khi hoạt động ở mức công suất cao.

Bước 4: Ngắt từng thiết bị

Để xác định chính xác vị trí phát sinh lỗi, bạn có thể ngắt kết nối lần lượt từng thiết bị như micro, vang số, mixer, đầu karaoke hoặc nguồn phát nhạc. Sau mỗi lần ngắt, hãy kiểm tra lại loa sub.

Nếu tiếng lụp bụp biến mất khi tháo một thiết bị nào đó, khả năng cao nguyên nhân nằm ở chính thiết bị đó.

Bước 5: Kiểm tra linh kiện

Nếu đã thử các bước trên mà loa sub vẫn bị nổ lụp bụp, rất có thể lỗi nằm bên trong loa sub hoặc ampli. Các linh kiện như dây coil loa, tụ điện nguồn, mạch công suất hoặc các điểm hàn lâu ngày có thể đã xuống cấp.

Trường hợp này nên mang thiết bị đến đơn vị sửa chữa âm thanh hoặc đồ điện tử để kiểm tra bằng thiết bị đo chuyên dụng, tránh tự tháo lắp gây hư hỏng nặng hơn.

Cách sửa loa sub mất nguồn tại nhà

Người dùng gần như sẽ không thể khởi động được loa sub khi thiết bị mất nguồn.

Dấu hiệu nhận biết loa sub bị mất nguồn

1. Đèn nguồn không sáng

Khi cắm điện và bật công tắc nhưng đèn Power, Standby hoặc Auto không sáng, rất có thể loa sub chưa nhận được nguồn điện hoặc mạch nguồn bên trong đang gặp lỗi.

2. Bật công tắc nhưng không có tiếng “tạch”

Loa sub khi bật nuồng  thường có tiếng “tạch” nhẹ, đèn báo sáng hoặc relay đóng sau vài giây. Nếu bật lên mà loa im hoàn toàn, khả năng cao nguồn điện chưa vào loa.

3. Loa sub dột ngột ngắt:

Nếu loa sub đang hoạt động rồi tắt đột ngột, sau đó bật lại không lên, có thể loa đã bị quá nhiệt, quá tải hoặc linh kiện nguồn đã hỏng.

4. Đèn bảo vệ sáng nhưng loa không bật

Một số loa sub hoặc amply sub có đèn Protect. Nếu đèn này sáng liên tục, loa có thể đang tự bảo vệ do quá tải, chập dây loa, nóng mạch hoặc lỗi công suất. Đây không hẳn là mất nguồn hoàn toàn, nhưng cũng là dấu hiệu nguồn và mạch khuếch đại đang không hoạt động bình thường.

5. Có mùi khét hoặc cháy ở nguồn

Khi ngửi thấy mùi khét, thấy tụ phồng, linh kiện bên trong nám đen hoặc bo mạch đổi màu, loa không chỉ mất nguồn đơn giản mà có thể đã hỏng phần nguồn bên trong.

Nguyên nhân loa sub mất nguồn

• Chưa bật đúng công tắc nguồn: Thường xảy ra với loa sub điện, dòng loa này có công tắc nguồn riêng phía sau loa.
• Dây nguồn hoặc ổ cắm bị lỗi: Dây nguồn có thể bị đứt ngầm, lỏng chân cắm, oxy hóa đầu jack hoặc bị côn trùng cắn. Ổ cắm lỏng cũng dẫn tới loa sub không nhận được nguồn
• Dây dẫn bên trong bị đứt hoặc lỏng: Dây nối từ cổng nguồn vào bo mạch bên trong cũng có thể bị lỏng, đứt, tuột jack hoặc oxy hóa.
• Loa bị quá tải hoặc quá nhiệt: Ban đầu loa có thể tự ngắt để bảo vệ, nhưng nếu tình trạng lặp lại nhiều lần, linh kiện bên trong rất dễ đã bị lỗi.
• Lỗi linh kiện nguồn/mạch công suất: Lỗi cũng có thể xuất phát từ cầu chí bị cháy, sò công suất, IC khuếch đại hoặc linh kiện tải bị chập.

Cách khắc phục loa sub mất nguồn

Loa sub mất nguồn thường bắt đầu từ những lỗi đơn giản, bạn nên kiểm tra theo thứ tự: ổ điện, dây nguồn, công tắc, cầu chì. Nếu đã kiểm tra và thậm chí thay mới ổ điện, dây nguồn, công tắc, cầu chì mà không được, hãy ngắt toàn bộ nguồn điện và sử dụng đồng hồ vạn năng để đo mạch công suất bên trong loa sub.

Nếu nguồn điện đã đi vào loa nhưng không cấp được tới mạch công suất, khả năng cao các linh kiện như tụ nguồn, diode chỉnh lưu, biến áp nguồn, IC nguồn hoặc sò công suất đã gặp sự cố. Ngoài ra, cũng nên quan sát xem bo mạch có dấu hiệu cháy xém, tụ bị phồng, linh kiện nứt vỡ hoặc mối hàn bị bong tróc hay không.

Nếu không có dụng cụ đo kiểm hoặc không quen thao tác với mạch điện tử, tốt nhất nên mang loa sub đến đơn vị sửa chữa chuyên nghiệp để tránh làm hư hỏng nặng hơn.

Sử dụng loa sub thế nào cho bền nhất?

Để tránh gặp lại tình trang loa trầm bị ù, rền, nổ lụp bay hay mất nguồn, cần chú ý trong cách sử dụng loa sub để tránh bị mắc lỗi:

• Không nên mở âm lượng quá mức 70 – 80% liên tục. Với mỗi giờ để loa sub chạy liên tục, nên cho loa nghỉ từ 10 – 15 phút trước khi hoạt động tiếp.
• Nếu đã tăng Bass Boost nhiều thì nên giảm bớt âm lượng tổng để tránh loa sub phải hoạt động quá tải ở dải trầm.
• Đặt loa cách tường từ 20 – 50cm để tránh bị cộng hưởng dải trầm, dẫn tới hiện tượng ù, rền.
• Hạn chế cắm ổ điện loa sub chung với máy lạnh, tủ lạnh, bếp từ hoặc máy bơm nước. Những thiết bị này có thể gây sụt áp đột ngột khi khởi động.
• Khi mở dàn âm thanh, hãy bật nguồn phát, mixer, cục đẩy trước rồi mới bật loa sub. Khi tắt thì làm ngược lại để tránh tiếng bụp làm ảnh hưởng đến loa.
• Nếu loa xuất hiện tiếng lụp bụp, ù lớn, mùi khét, tự tắt nguồn hoặc bass méo rõ rệt, cần dừng sử dụng, để loa nghỉ ~15 phút và kiểm tra ngay lập tức.

Qua bài viết, Lạc việt audio ( Amthanhhoitruong.com ) hy vọng rằng các bạn có thể tự kiểm tra và khắc phục tình trạng loa sub mà không cần phải mang tới cửa hàng sửa chữa linh kiện. Trong quá trình khắc phục nếu có bất kỳ thắc mắc gì, hãy để lại bình luận hoặc liên hệ 0982 655 355 để đội ngũ kỹ thuật hỗ trợ bạn chính xác nhất.